Evropski pristup krijumčarenju migranata

Buha Milijana (Pravni fakultet Univerzitet u Banjoj Luci, Republika Srpska), milijana.buha@pf.unibl.org

Krijumčarenje lica (migranata) predstavlja jedan od ozbiljnijih oblika prekograničnog organizovanog kriminala, koji ne ugrožava samo bezbjednost država članica Evropske unije (EU), već i živote i osnovna ljudska prava migranata. Propisi EU obavezuju države članice da krivičnopravno inkriminišu svako namjerno pomaganje neovlašćenog ulaska, tranzita ili boravka stranaca kada je izvršeno radi sticanja imovinske koristi. Takođe, evropsko zakonodavstvo zahtjeva strožije kažnjavanje težih oblika krijumčarenja migranata, kao što su djela izvršena u okviru organizovane kriminalne grupe, uz ugrožavanje života ili zdravlja migranata, ili uz postupanje koje je nečovječno ili ponižavajuće. Za teže oblike krijumčarenja lica zahtijeva se uvođenje odvraćajućih kazni, što podrazumijeva strožije zatvorske sankcije i proširenu konfiskaciju imovine pribavljene izvršenjem krijumčarenja lica. Prihvatanje zahtjeva EU za strožijim kažnjavanjem krijumčarenja lica posebno je značajno za Bosnu i Hercegovinu i za Srbiju, jer se obje države nalaze se na takozvanoj „balkanskoj migrantskoj ruti“, što ih čini posebno izloženim djelovanju organizovanih krijumčarskih mreža i povećanom riziku od izvršenja teških krivičnih djela povezanih sa ilegalnim migracijama.

Ključne reči: Krijumčarenje lica, propisi EU, trgovina ljudima, kazne